Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Η Wiener Philharmoniker και ο θεσμός του «New Year’s Concert»

Ο Herbert von Karajan, διευθύνοντας το κοντσέρτο του 1987

Αν αποδώσουμε βαρύνουσα σημασία στην ερώτηση «πού, πώς σας βρήκε ο χρόνος;», τότε σίγουρα η φράση «ακούγοντας κλασική μουσική» θα ήταν μια καλή, όσο και ιδιαίτερη απάντηση.
Κάπως έτσι θα σκέφτηκε ο μαέστρος της ορχήστρας Clemens Krauss, ο οποίος θέλησε να υποδεχτεί τον νέο χρόνο με τις μουσικές των Strauss, θέτοντας έτσι τις βάσεις για το Πρωτοχρονιάτικο κονσέρτο της Φιλαρμονικής ορχήστρας της Βιέννης.
Το θέμα των συναυλιών αφορά τις συνθέσεις της οικογένειας των Strauss, που έχει τόσο στενούς δεσμούς με την Φιλαρμονική της Βιέννης, όσο και το βαλς με την ίδια την Βιέννη. Η ορχήστρα παίζει τα βαλς και τις πόλκες της μουσικής οικογένειας ήδη από το τελευταίο τέταρτο του 19ου αιώνα. Μάλιστα, ο υιός Johann Strauss είχε διευθύνει την ορχήστρα λίγο πριν τον θάνατο του, παρουσιάζοντας δικές του συνθέσεις.
Ο Clemens Krauss ολοκληρώνει το εγχείρημα του και διευθύνει το πρώτο κονσέρτο το πρωινό της 31ης Δεκέμβρη του 1939, στις «11.30 ακριβώς», στην χρυσοποίκιλτη αίθουσα των Φίλων της Μουσικής (Musikverein). Ο Krauss απέφευγε να δώσει συναυλία την Πρωτοχρονιά, πόσο μάλλον το πρωινό της, φοβούμενος ότι «η προσέλευση του κοινού θα ήταν μικρή, λόγω του εορταστικού κλίματος και διάθεσης που διακατέχει τον κόσμο την παραμονή του νέου έτους». 
Η συναυλία πραγματοποιείται μια περίοδο όπου ανθεί ο Εθνικοσοσιαλισμός στην Αυστρία και την Γερμανία και η κίνηση αυτή αφήνει ερωτήματα σχετικά με τις προθέσεις του μαέστρου και της ορχήστρας και το κατά πόσο εξυπηρέτησαν την προπαγάνδα του ναζιστικού καθεστώτος. Ιδιαίτερο προβληματισμό επίσης, προκαλεί το γεγονός ότι τα έσοδα της πρώτης αυτής συναυλίας, δίδονται στο ίδρυμα που συγκεντρώνει χρήματα για το γερμανικό μέτωπο. Το πρόσφατο άνοιγμα των αρχείων της Ορχήστρας, που αφορά την περίοδο 1938-1945, μαρτυρά πως μουσικοί της εποχής ήταν μέλη του ναζιστικού κόμματος. Ακόμη, μουσικοί με εβραϊκή καταγωγή, είχαν εκδιωχθεί από τις τάξεις της. Η στάση του Krauss απέναντι στους Εθνικοσοσιαλιστές παραμένει αδιευκρίνιστη, ήταν όμως γνωστό πως είχε σχέσεις με αρκετά μέλη τους.

Ορχήστρα

Όπως και να έχει, ο θεσμός του Πρωτοχρονιάτικου κονσέρτου ξεκίνησε την… παραμονή της Πρωτοχρονιάς του 1939. Η απήχηση του γεγονότος από το Αυστριακό κοινό ήταν παροιμιώδης, απαντώντας τις όποιες αμφιβολίες διακατείχαν τον Krauss, o οποίος παίρνει τελικά το ρίσκο και το 1941 διευθύνει το πρώτο Πρωτοχρονιάτικο κονσέρτο, με τον τίτλο «Johann Strauss Concert». 
Ο Krauss διηύθυνε ανενόχλητος μέχρι και το 1945. H λήξη του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου όμως και η ήττα του Άξονα δεν θα μπορούσαν να μην επηρεάσουν και την πορεία της Ορχήστρας, με μεγαλύτερο «θύμα» τον ίδιο τον μαέστρο. Οι Σύμμαχοι, παρακολουθώντας τις ενέργειες του στον πόλεμο, του απαγόρευσαν να εμφανίζεται δημοσίως μέχρι το 1947. Τις χρονιές 1946 και 1947, την θέση του πήρε ο Josef Krips, ο οποίος το 1946 έδωσε στο κονσέρτο την επίσημη του ονομασία: «New Years Concert», ονομασία που κρατείται μέχρι και σήμερα. Την εποχή εκείνη, η συναυλία ξεκινά να μεταδίδεται ραδιοφωνικά και να αποκτά όλο και μεγαλύτερο κοινό.
Το 1948 ο Krauss, απαλλαγμένος από τους περιορισμούς που του είχαν τεθεί, επιστρέφει στο πόντιουμ, διευθύνοντας όλα τα κονσέρτα μέχρι και το 1954, οπότε και τον βρίσκει ο θάνατος λίγους μήνες μετά. Ο απροσδόκητος χαμός του (ήταν 60 χρονών), θέτει την ορχήστρα μπροστά στο πρόβλημα της ανεύρεσης ενός επιτυχημένου διαδόχου. Κατόπιν ψηφοφορίας, καταλήγουν στον Αυστριακό Willy Boskovsky. Από το 1955 έως και το 1979, ο Boskovsky διευθύνει 25 φορές την Πρωτοχρονιάτικη συναυλία – αριθμός ρεκόρ, που παραμένει αξεπέραστος μέχρι σήμερα.
Η έλευση του Boskovsky, συνδέθηκε με την έναρξη των ζωντανών τηλεοπτικών μεταδόσεων, με την πρώτη να λαμβάνει χώρα το 1959. Το γεγονός, εκτοξεύει σε παγκόσμια εμβέλεια την φήμη του κονσέρτου. Οι πρώτες τηλεοπτικές μεταδόσεις γίνονται σε ασπρόμαυρο τόνο. Όταν όμως κάνει την εμφάνιση της το έγχρωμο, προκύπτει και η ανάγκη διακόσμησης του εσωτερικού χώρου της Musikverein. Οι οργανωτές προχώρησαν την σύναψη συμφωνίας με την Ιταλική πόλη Σαν Ρέμο, η οποία έκτοτε θα φρόντιζε, κάθε παραμονή Πρωτοχρονιάς, να στέλνει με ειδικά φορτηγά – ψυγεία 30,000 λουλούδια, ώστε να στολιστεί η αίθουσα. 
Στα τέλη του 1979, ο Boskovsky σκεφτόταν να ακυρώσει το Πρωτοχρονιάτικο κονσέρτο του 1980, λόγω των σοβαρών προβλημάτων υγείας που αντιμετώπιζε. Τα μέλη της ορχήστρας, μπροστά στο κενό που δημιουργούνταν και, σεβόμενοι μια προϊστορία δεκαετιών που δεν ήθελαν να διακοπεί, δεν θα μπορούσαν να δεχτούν μια ακύρωση. Προχώρησαν στην επιλογή νέου μαέστρου και κάλεσαν στο πόντιουμ τον Αμερικανό μαέστρο Lorin Maazel, ο οποίος διευθύνει για επτά συναπτά έτη, μέχρι και το 1986. Εκείνη την χρονιά, τα μέλη της ορχήστρας αποφασίζουν να αλλάζουν τον μαέστρο τους κάθε χρόνο. Στο εξής, θα περάσουν από το τιμόνι της ορχήστρας μεγάλοι μαέστροι.
Η αρχή γίνεται το 1987, οπότε και καλούν τον (ελληνικής καταγωγής) Hebert von Karajan (του οποίου ο θάνατος 2 χρόνια μετά, του αποτρέπει μια πιθανή επάνοδο). Μετά τον Karajan η ορχήστρα συνεχίζει με τον Ιταλό Claudio Abbado(1988, 1991), τον Γερμανό Carlos Kleiber (1989, 1992), τον Ινδό Zubin Mehta (1990, 1995, 1998, 2007), τον διάσημο Ιταλό Riccardo Muti (1993, 1997, 2000, 2004), τον Αυστριακό Nicolaus Harnoncourt (2001, 2003), τον Ιάπωνα Seiji Ozawa (2002), τον Λετονό Mariss Jansons (2006, 2012), τον αγέραστο Γάλλο Georges Pretre (2008, 2010), τον Ισραηλινό-Αργεντινό Daniel Barenboim (2009 και μαέστρος για το κονσέρτο της 1/1/2014) και τον νεότερο Αυστριακό Franz Welser-Most(2011, 2013).
Η συναυλία ηχογραφείται ζωντανά από το 1979 και εξής και κυκλοφορεί στον φορέα ήχου της εκάστοτε εποχής από μεγάλες δισκογραφικές εταιρίες: Deutsche GrammophonTeldecDeccaSonyPhilipsEmi κ.α. Το ηχητικό υλικό διατίθεται προς πώληση μόλις μια εβδομάδα μετά την συναυλία και σημειώνει υψηλότατο αριθμό πωλήσεων. Η δε τηλεθέαση την Πρωτοχρονιά, αγγίζει νούμερα που συγκρίνονται μόνο με αυτά του τελικού του Παγκοσμίου Κυπέλλου (Μουντιάλ). Σήμερα, το τηλεοπτικό σήμα ταξιδεύει σε περισσότερες από 80 χώρες παγκοσμίως, μεταξύ αυτών και η Ελλάδα (απευθείας μετάδοση, προβολή Δημόσια Τηλεόραση, 12.15 π.μ.)
Η εκδήλωση ενδιαφέροντος για κράτηση εισιτηρίων από το κοινό, ξεκινά την αμέσως επόμενη μέρα της συναυλίας, ημέρα που ανακοινώνεται και το όνομα του επόμενου μαέστρου. Η εκδήλωση ενδιαφέροντος ολοκληρώνεται στις 23 του ίδιου μήνα. Τα εισιτήρια ξεκινούν από τα 30€ και φτάνουν τα 940€. Στον επίσημο ιστότοπο της ορχήστρας (http://www.wienerphilharmoniker.at) κατατίθενται κάθε χρόνο περισσότερες από 100.000 ηλεκτρονικές αιτήσεις, οι οποίες απαντώνται σχεδόν 2 μήνες μετά από τους διοργανωτές και είναι στην πλειοψηφία τους απορριπτικές, μιας που μόνο 2000 άτομα κατορθώνουν να μπουν σε αυτή την αίθουσα – χρυσάφι.
Λεπτομέρεια του εσωτερικού της αίθουσας Musikverein


Πρόκειται για την «Großer Saal», την μεγάλη αίθουσα, η ακουστική της οποίας θεωρείται υπεράνω όλων των αιθουσών ανά την υφήλιο. Χτίστηκε το 1863 σε ρυθμό που αντιγράφει το ύφος των αρχαίων Ελληνικών ναών. Σε μια επιφάνεια 1,000 τ.μ., φιλοξενούνται περίπου 1700 καθίσματα. Για την Πρωτοχρονιά, αξιοποιείται κάθε σπιθαμή του χώρου, με την τοποθέτηση καθισμάτων ακόμη και ανάμεσα στους μουσικούς. Επιπλέον, διατίθενται και θέσεις για 300 όρθιους θεατές. 

Το εσωτερικό της αίθουσας Musikverein

Μέγας χορηγός του εγχειρήματος, ο Ελληνοαυστριακός έμπορος και ευεργέτης Νικόλαος Δούμπας, βλάχικης καταγωγής, που γεννήθηκε στην Βιέννη και μεγαλούργησε στην Αυστριακή πρωτεύουσα. Προς τιμήν της μεγαλειώδους προσφοράς του Δούμπα στην κατασκευή της χρυσής αίθουσας, η οδός που περνά μπροστά από την Musikverein ονομάζεται «Οδός Δούμπα» («Dumba Straße»).
Ο Δούμπας υπήρξε προσωπικός φίλος του υιού Johann Strauss, και μάλιστα αναφέρεται πως στην κατοικία του πρώτου ο διάσημος συνθέτης έγραψε ένα από τα σπουδαιότερα έργα παγκοσμίως, τον βασιλιά των βαλς, «τον γαλάζιο Δούναβη».
Τα τελευταία χρόνια, η παράδοση «σπάει» και οι μαέστροι επεκτείνουν το ρεπερτόριο της ορχήστρας και πέραν των συνθέσεων των Strauss, ορμώμενοι από διάφορες επετείους που αφορούν και άλλους μεγάλους συνθέτες, όπως MozartLisztVerdiWagner κτλ., προσδίδοντας μια ποικιλία στα ακούσματα.
Αυτό που δεν αλλάζει ποτέ, είναι τα 2 τελευταία ανκόρ, που ενώ τυπικά είναι εκτός προγράμματος, είναι αδύνατο να μην παιχτούν. Μετά από παρατεταμένο χειροκρότημα του κοινού, ακούγεται πρώτα «Ο όμορφος, γαλάζιος Δούναβης», σύνθεση του υιού Johann Stauss. Ένα βαλς που δεν χρειάζεται καμία περαιτέρω σύσταση και χωρίς αυτό κάθε κονσέρτο θεωρείται ημιτελές. Το πρόγραμμα ολοκληρώνεται με το «Radetzky Marsch», σύνθεση του πατρός Johann Strauss. Η μοναδική φορά που αθετήθηκε το… πρωτόκολλο, ήταν την Πρωτοχρονιά του 2005, όταν, σε ένδειξη σεβασμού στα θύματα του τσουνάμι, το εμβατήριο Radetzky αφαιρέθηκε από το πρόγραμμα. Μάλιστα, στο όνομα του τότε μαέστρου Lorin Maazel, η ορχήστρα δώρισε 115.000 ευρώ για τα θύματα της καταστροφής.

 Διάφορες εκδόσεις της Πρωτοχρονιάτικης συναυλίας 
Πώς τοποθετείται αυτή η μουσική στον 21ο αιώνα; Μπορεί να θεωρηθεί ξεπερασμένη ή παραμένει επίκαιρη; Το γεγονός ότι άνθρωποι διαφορετικοί μεταξύ τους, διαφορετικών φυλών, διαφορετικής θρησκείας ή κουλτούρας, μοιράζονται τα ίδια συναισθήματα χαράς και ελπίδας στο άκουσμα της μουσικής των Strauss, είναι μια μικρή επιβεβαίωση για την παγκοσμιότητα αυτής της μουσικής. Για αυτό και εξακολουθεί να βαδίζει με αποφασιστικότητα προς το αύριο.
Καλές γιορτές σε όλους!

Βίντεο: επιλεγμένα αποσπάσματα από συναυλίες – επεξεργασία Π. Πετράκης:

Σχόλια

Απαγορεύεται η αναδημοσίευση των άρθρων από άλλες ιστοσελίδες, δίχως την άδεια του συντάκτη.

Φόρμα επικοινωνίας

Όνομα

Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο *

Μήνυμα *

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Αντώνης Βαρδής - μουσική γεωγραφία

Με τον όρο "Μουσική γεωγραφία", σημαίνει πως επιχειρείται να χαρτογραφηθεί η μουσική υπόσταση ενός καλλιτέχνη μουσικού και, ει δυνατόν, να οριστούν τα πέρατα της δημιουργικότητάς του. Δεν γνωρίζω αν κατάφερα να βρω τις σωστές συντεταγμένες. Άλλωστε, οι απόπειρες αυτές, κρύβουν μια υποκειμενικότητα που, ενίοτε, βρίσκεται (ή κινδυνεύει να βρεθεί) εκτός εποχής. Αλλά πάλι, αν κάτι χαρακτηρίζει τα έργα στις εποχές, είναι αυτό: η ανακολουθία με τον τρέχοντα καιρό τους. Το μόνο, θαρρώ, που είναι διακριτό, είναι το γνήσιο του κινήτρου. Και για τον Αντώνη Βαρδή, το ερέθισμα είναι πάντοτε ειλικρινές. Υπάρχουν περιπτώσεις ανθρώπων που «γράφουν» στη μνήμη μας με έναν ανεξήγητο τρόπο. Στο γιατί αυτής της διαδικασίας, η επίκληση του  αυθόρμητου συναισθηματισμού  ως απάντηση, θα μπορούσε να τερματίσει μονομιάς τη συζήτηση. Στα δικά μου μέτρα όμως, θαρρώ πως αυτή η προσέγγιση είναι πολύ πρόχειρη και επιφανειακή, κυρίως γιατί αγνοεί την ύπαρξη κάποιων διακριτών επιπέδων αυτού του συναισθηματι...

Γιώργος Νταλάρας: Πρώτα μουσικός

Φωτό από τις πρόβες για το αφιέρωμα στον Απ. Καλδάρα- Νάουσα, 5/9/12   Η πρώτη φορά που συνάντησα από κοντά τον  Γιώργο Νταλάρα , ήταν το  2004  στη Θεσσαλονίκη , στα παρασκήνια των... αφιερωματικών του παραστάσεων για τον  Β .  Τσιτσάνη . Περίμενα υπομονετικά τη σειρά μου, καθώς υπήρχαν πολλοί μπροστά μου που ήθελαν να του μιλήσουν. Όσο περνούσε η ώρα, μπορούσα να διακρίνω τους διαλόγους. Οι περισσότεροι, τον επαινούσαν για την φωνή του και την αποδοτικότητα της, εκφράζοντας πλήθος εγκωμίων, φέρνοντάς τον έτσι σε αμηχανία. Όταν ήρθε η σειρά μου, του έδωσα να μου υπογράψει το πρόγραμμα των παραστάσεων. Τότε, του είπα κάτι σχετικό με την  κιθάρα του . Εξεπλάγη και με ρώτησε αν είμαι μουσικός. Του ανέφερα πως είμαι  κιθαρίστας . Έδειξε ενδιαφέρον και ξεκίνησε μια σύντομη συζήτηση περί μουσικών οργάνων, που κατέληξε στην προτροπή «συνέχισε ...

Γιώργος Νταλάρας: Ανάγνωσμα κιθαριστικής πορείας - μια μισοτελειωμένη καταγραφή.

       Η ακόλουθη απόπειρα, αποτελεί το αποτέλεσμα της θέλησης μου να καταγραφεί μια ακολουθία αναμνήσεων, που αφορά το μουσικό κόσμο ενός μουσικού. Το ερώτημα «με τι κιθάρες παίζει ο Νταλάρας;»  μπορεί να απαντηθεί αρκετά ικανοποιητικά, αν θεωρηθεί πως, ό,τι μας έχει δείξει όλα αυτά τα χρόνια σε φωτογραφικά ή τηλεοπτικά στιγμιότυπα, αποτελεί ένα μεγάλο μέρος της πλούσιας συλλογής του. Θα μπορούσα να αναλωθώ σε εικασίες ή σε φήμες, για να φορτώσω και άλλα μοντέλα στη συλλογή του, τα οποία, για διάφορους λόγους, απέφυγε να μας δείξει. Για παράδειγμα, μόνο εικασίες μπορούν να γίνουν για το αν μια κιθάρα που βρίσκεται πίσω του καθώς παίζει σε ένα στούντιο είναι δική του ή αν εμφανιζόμενος κάπου έκτακτα με ένα άγνωστο, για εμένα, όργανο, αποτελεί προϊόν δικής του συλλογής.       Αν λοιπόν το ερώτημα «με τι κιθάρες παίζει» μπορεί να απαντηθεί με μεγάλη ασφάλεια,  το ερώτημα «πόσες κιθάρες έχει;» δε μπορεί να απαντηθεί με την ίδια σιγου...
Θανάσης Γιώγλου - Σταύρος Κουγιουμτζής: Άσε με πάλι να σου πω Οι μικρές πολιτείες του Σταύρου Κουγιουμτζή, μέσα από τα μάτια (και την ψυχή) του Θανάση Γιώγλου.     Πάει καιρός (και την εποχή του blog του Ελευθερουδάκη) από τότε που έγραψα για τελευταία φορά για κάποιο βιβλίο. Αφορμή για να σπάσω αυτό το αρνητικό σερί,ή ταν η παρουσίαση, πριν από λίγες ημέρες στη Θεσσαλονίκη, του βιβλίου του Θανάση Γιώγλου «Σταύρος Κουγιουμτζής – Άσε με πάλι να σου πω», που αναφέρεται στον βίο και το έργο του Σταύρου Κουγιουμτζή. Πρόκειται για μια καταγραφή που ο χαρακτηρισμός «πλήρης» ίσως να φαντάζει και ελλιπής. Θα τολμούσα να πω πως όποιος διαθέτει το βιβλίο, είναι σαν να έχει στα χέρια του ολόκληρο το έργο του συνθέτη. Και αυτό είναι μια αρχή για εκείνον που ενδιαφέρεται να ανακαλύψει την πορεία του Κουγιουμτζή στα χρόνια. Το παρόν κείμενο φυσικά και δεν αποσκοπεί στο να προμοτάρει το βιβλίο του φίλου Θανάση, γιατί, πολύ απλά… δε μπορεί: πρώτον γιατί το αναγνωστικό κοινό αυτής της συ...

Live at the Acropolis - «για τους Θεούς»

«Αν η θέληση σου, σου προτάσσει ένα δρόμο, ενώ ο κόσμος ακολουθεί τον αντίθετο, τότε ακολούθησε το δρόμο που επιθυμείς. Δεν χρειάζεται να ακολουθείς το σωρό, δεν χρειάζεται να υποκύψεις στις ορέξεις του». Με αυτά τα πατρικά διδάγματα ο  Yanni   πορεύτηκε στη ζωή. Πεισματικά, έβαλε το κεφάλι κάτω και δούλεψε, κατακτώντας την υψηλότερη για αυτόν κορυφή. Μια κορυφή που, μπορεί για τον ίδιο να σήμαινε το τέλος ενός επίπονου δρόμου, σηματοδοτούσε όμως την αρχή μιας νέας και ακόμη συναρπαστικότερης πορείας.  Η ιδέα      Για τον  Yanni , το δικό του όνειρο ζωής, ήταν το να παίξει στο Ηρώδειο. Η αίγλη του θεάτρου, ο Παρθενώνας, που μοιάζει να κρέμεται στην άκρη του Ιερού βράχου και η ιστορία του χώρου, καθιστούν την παρουσία στο ιστορικό Ωδείο μια αξεπέραστη εμπειρία. Μορφές παγκόσμιου βεληνεκούς έχουν σταθεί στο Ηρώδειο:  Fairuz ,  Sinatra ,  Karajan, Κάλλας, για να μην αναφερθούμε και στους εγχώριους καλλιτέχνες . Η χρήση του χώρου αποτελεί έν...

Γιώργος Νταλάρας - Ο τραγουδιστής

επί σκηνής... (φωτό Γιάννη Βελισσαρίδη, πηγή: https://www.georgedalaras.com/photoalbum/on-stage/  ) Προσπαθώντας να τακτοποιήσω μέσα μου το φαινόμενο που λέγεται Νταλάρας, είχα αποπειραθεί το 2013, μέσω ενός άρθρου που δημοσιεύτηκε στο   Ogdoo . gr   (περισσότερα εδώ:  Ogdoo.gr  )  να αποκρυπτογραφήσω τις ορίζουσες που διέβλεπα στην καλλιτεχνική του υπόσταση και πορεία. Στο κείμενο επικεντρώθηκα στη μουσική του ιδιότητα, ισχυριζόμενος πως πρώτα και πάνω από όλα είναι μουσικός. Για να καταλήξω σε αυτό το συμπέρασμα, είχα προηγουμένως αναλωθεί, επί μακρόν είναι η αλήθεια, σε επαναληπτικές ακροάσεις του υλικού του: στο σπίτι, στο αυτοκίνητο, στα ακουστικά του τηλεφώνου μου – ακροάσεις πιο εξαντλητικές, αφού η κάθε επανάληψη εστίαζε και σε διαφορετική πτυχή: στο τραγούδισμα, στην ερμηνεία, στην ενορχήστρωση, στη μουσική φρασεολογία και έπειτα στο συσχετισμό όλων αυτών των παραμέτρων. Η κάθε ακρόαση, που γινόταν στη βάση των προαναφερθέντων κριτηρίων, ...

Όταν ο Frank Sinatra συνάντησε τον Carlos Jobim

Sinatra & Jobim στο στούντιο (1967) Από τον Γενάρη του 1999, το διεθνές αεροδρόμιο του Ρίο ονομάζεται  “Διεθνές αεροδρόμιο Antonio Carlos Jobim” (GIG), ως φόρος τιμής στον καλλιτέχνη που εφηύρε τη bossa nova.  Από το Μάιο του 2008, ένα Αμερικανικό γραμματόσημο φέρει τη μορφή του Frank Sinatra, τιμώντας έτσι τον πλέον ολοκληρωμένο καλλιτέχνη του περασμένου αιώνα. Πώς θα μπορούσαμε να συνδέσουμε αυτά τα δυο γεγονότα; Ένα γραμματόσημο επιτρέπει σε ένα γράμμα ή ένα δώρο για να ταξιδέψει από τη μία άκρη του κόσμου στην άλλη, αλλά η αποστολή προϋποθέτει την αξιοποίηση του εναέριου μέσου μεταφοράς, που θα εξασφαλίζει την παγκοσμιότητα της αποστολής. Αν λοιπόν η φωνή του Sinatra αποτελεί το διαβατήριο για να εισέλθει κάποιος στον μουσικό του κόσμο, τότε σίγουρα η μουσική του Jobim, αποτελεί τον καλύτερο τρόπο για να ταξιδέψει αυτός ο ήχος στα πέρατα του κόσμου. Θα χρειαστεί να γυρίσουμε πίσω στο χρόνο 49 ολόκληρα χρόνια, για να δούμε την συνάντηση αυτ...

Βαγγέλης Κορακάκης - Ο ευγενής φιλόσοφος

  Βαγγέλης Κορακάκης – Ο «ευγενής» φιλόσοφος Πολλοί ίσως απορήσουν με τον τίτλο του άρθρου ή ακόμη και να σπεύσουν να κρίνουν την εν λόγω παρομοίωση ως υπερβολική ή άστοχη. «Τι σχέση έχει η ευγένεια με τη φιλοσοφία» θα αναρωτηθεί κάποιος ή «γιατί θα πρέπει ένας φιλόσοφος να είναι απαραίτητα και ευγενής; Και από την άλλη, τι ορίζεται εν τέλει ως φιλοσοφία και τι ως ευγένεια;» ταβέρνα "Γεντί", Θεσσαλονίκη, 16/9/2022 «Μη μιλάς μες στη μιζέρια περί ήθους και τιμής» έλεγε ο Άκης Πάνου στο «Φέρε» που ερμήνευσε ο Γιώργος Νταλάρας το 1982. Και, αναλογιζόμενοι σε βάθος την αλήθεια αυτής της κουβέντας, αυτομάτως κλονίζονται μέσα μας οι επιταγές που πορεύουν τις κοινωνίες μας στα χρόνια. Το ερώτημα του αναγνώστη τώρα αλλάζει: «Επομένως δεν έχουν αντίκρισμα οι ορολογίες, δεν υφίστανται αξίες; Και αν ναι, τότε πως μπορείς να αποκαλείς κάποιον ευγενή ή φιλόσοφο, εφόσον αυτές οι αξίες δεν υπάρχουν;» Η συλλογιστική μου έχει ως αφετηρία την πεποίθηση πως οι τίτλοι δεν ταιριάζουν στ...

Η "Συναυλία" του 1988 και ένας... πόθος

Tο Μάϊο του 2010, η Universal, με την άδεια της Frank Sinatra Enterprises LLC αποκαθιστά ολόκληρο το track list της συνεργασίας του Frank Sinatra και του Antonio Carlos Jobim, διανέμοντας στο κοινό το σύνολο των ηχογραφήσεων τους από το... 1967, καθώς και ακόμη τρία τραγούδια που είχαν μείνει στο συρτάρι (περισσότερα εδώ:  https://ppetrakis.blogspot.com/2020/04/frank-sinatra-carlos-jobim.html). O δίσκος τιτλοφορείται  “Francis Albert Sinatra & Antonio Carlos Jobim: The complete Reprise recordings”  και αποκαθιστά μια "αδικία" που συνέχιζε για σαράντα σχεδόν χρόνια.   Παρόμοια περίπτωση αναγέννησης χαμένου υλικού, συναντάμε και στο μέγα (κιθαριστικό) γεγονός που αφορούσε τη σύμπραξη των Paco De Lucia, Al di Meola και John McLaughlin: οι κοινές τους παραστάσεις το 1980, κυκλοφόρησαν σε δίσκο το 1981, με τίτλο "Friday night in San Francisco". Επρόκειτο για την ηχογράφηση της Παρασκευής, 5 Δεκεμβρίου του 1980. Μόλις πέρσι όμως, ο ίδιος ο Meola ανακοίνωσε πως ...

Lawrence of Arabia - Το έπος

Ένα από τα πιο εμβληματικά κείμενα όλων των εποχών, στην δική μου κρίση, παραμένουν οι  «Επτά Στύλοι της Σοφίας» , του Τ. Ε. Lawrence (1888 – 1935), γνωστού και ως  «Λώρενς της Αραβίας» . Στις 900 περίπου σελίδες του βιβλίου  (μια μικρή αναφορά στο βιβλίο,  εδώ ) , ο Ουαλός συγγραφέας καταγράφει την στρατιωτική του δράση ενάντια των Τούρκων στην Μέση Ανατολή, συνεπικουρούμενος από τις νομαδικές φυλές των Αράβων και των Βεδουίνων, που ζούσαν και δρούσαν στην περιοχή. Το βιβλίο έχει μοναδική γραφή, πληρέστατες περιγραφές προσώπων, ιστορικών γεγονότων, τοπίων, καταιγιστική δράση και μια οπτική ματιά που, με μικρές μόνο αλλαγές στο πέρασμα του χρόνου, φωτογραφίζει την Μέση Ανατολή του σήμερα. Ποιος ήταν ο  Lawrence ; Γεννήθηκε στο  Tremadoc  της Βόρειας Ουαλίας το 1888, σπούδασε στην Οξφόρδη κλασικές γλώσσες, αρχαιολογία και μεσαιωνική ιστορία. Στα 21 του ανακαλύπτει τον Αραβικό κόσμο όταν, στα πλαίσια της διατριβής του, διένυσε έν...